enerjim

Mersin Akkuyu’da kurulacak nükleer santral için yerli ve yabancı bankaların Enerji Bakanlığı ile temasa geçtiği ifade ediliyor.

ABD, İngiltere ve İsrail’den finans kuruluşları bakanlıktan ihale ile ilgili bilgi alırken, Halkbank ve Vakıfbank’a kredi taleplerinin geldiği belirtiliyor. 4 bin megavat (MW) kurulu gücünde olacak nükleer santralin 8 milyar dolara mal olması bekleniyor. Kurulu gücün bu miktarın yüzde 25 altı veya üzerinde olması seçeneği bulunuyor. Bu durumda finansman ihtiyacı 6 milyar dolara inebileceği gibi 10 milyar dolara kadar da çıkabilecek. Kaynak ihtiyacının büyüklüğü nedeniyle kredinin birden fazla finansörden sağlanması gerekecek. İhale için Kanadalı AECL, Japon Hochu, Fransız Vinci Corp ve Belçikalı Suez-Tractabel şartname alırken, yerlilerin de bakanlık ile temasa geçtiği öğrenildi. Enka, Çalık, Sabancı, Zorlu yetkililerinin, nükleer santral ihalesi ile ilgili bilgi almak üzere ziyarette bulunduğu kaydediliyor.

Zaman Gazetesi 05 MAyıs 2008

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Ross Wilson, ABD’li yatırımcıların nükleer enerji konusunda Türkiye’de işbirliği  yapmasının önündeki engellerin aşılmasını umduklarını söyledi.

11. Avrasya Ekonomi Zirvesi kapsamında gerçekleştirilen, “2008 Yılı ve Ötesi Enerji Ağırlıklı Stratejik Öngörüler” başlıklı oturumda konuşan  Wilson, ABD’nin enerji politikalarından bahsetti. Global enerji talebinin arttığını, Bakanlıklarının öngörüsüne göre 2015  yılında global enerji tüketiminin yüzde 15 civarında artış göstereceğini belirten Wilson, enerji talebinin Çin başta olmak üzere kalkınmakta olan ülkelerden geleceğine işaret etti.

Wilson, “Bu artış aslında ekonomik gelişmenin pozitif etkisi” diyerek, kalkınma ve gelişmeyi yaparken bir taraftan da kaynakların tüketildiğini dile getirdi. Bu tüketimi önlemek için daha temiz alternatif ve yenilenebilir enerji  kaynakları bulmaya çalıştıklarını, tedarik ve talepte çeşitlendirmeler  yaptıklarını anlatan Wilson, “Bu noktada en güçlü ortaklarımızdan biri de Türkiye…” dedi.

Wilson, Türkiye’nin bu coğrafyada merkezi bir rol oynadığına işaret ederek, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) boru hattı projesinin gerçekleşmesinden  herkesin büyük haz aldığını, bu sayede bölgesel işbirliğinin arttığını söyledi. Şu an dikkatin BTC’nin gaz versiyonuna yöneldiğini aktaran Wilson, Şahdeniz ve Nabucco projeleri hakkında da katılımcılara bilgi verdi.

Wilson, Irak kaynaklı gaz rezervlerine de değindiği konuşmasında, “ABD, Türkiye ile Irak’ın işbirliğini kolaylaştırmak istiyor” diye konuştu. Mart ayında Türkiye’nin ilk sivil nükleer tesisi kuracağını açıkladığını  hatırlatan Wilson, “Umuyoruz ki ABD’li yatırımcıların bu konuda  işbirliği yapmasının önündeki engeller aşılmış olur” görüşünü dile  getirdi. Wilson, bölgede ve dünyada enerjinin çok önemli bir rol oynadığını, dünyada küresel refahın hiç bu kadar hızlı gelişmediğini aktararak, ABD’nin Türkiye ve diğer ülkelerle çalışmaya ve refahın artmasına  katkıda bulunmaya devam edeceğini söyledi.

“Kosova, yeni yatırımcılar bekliyor”

Oturumda konuşan Kosova Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Justina Shiroka-Pula da güvenli enerji tedariğinin önemine işaret etti.

Küçük bir ülke olduklarını, ancak enerji üretimi için kaliteli linyit yatakları bulunduğunu belirten Pula, temel amaçlarının özel sektör  yatırımcılarını teşvik etmek ve kapasite artırımını özel sektör eliyle yapabilmek olduğunu aktardı.

Pula, “Kosova, yeni yatırımcılar bekliyor” diye konuştu.

Karadağ Başbakan Yardımcısı ve Devlet Bakanı Vujica Lazovic de, enerji  tüketiminin gün geçtikçe arttığını, teknolojik gelişmeler, nüfus artışı,  sanayideki ilerlemeler sonucunda çevrenin kirlenerek, doğal dengenin  bozulduğunu anlattı.

Enerji tüketiminin değiştirilmesi ve yeni kaynaklar bulunmasının önemine  işaret eden Lazovic, insanlığın artık enerjinin değerini fark ettiğini söyledi. Karadağ ekonomisi hakkında bilgi de veren Lazovic, enerji eksikliğinin,  ülkenin büyümesinin önündeki en büyük engellerden biri olduğunu  bildiklerini kaydetti.

Lazovic, enerji alanında bağımsız olmaya çalıştıklarını, bu olmadan fonksiyonel bir ekonomi kurabilmenin mümkün olmadığını aktardı. Arnavutluk Ekonomi, Ticaret ve Enerji Bakanı Genc Ruli de Avrupa’nın  enerji konusunda giderek Avrasya ülkelerine bağlı olmaya başladığını  ifade ederek, gelecekte bölgeye ve Avrupa’ya gaz taşıyacak stratejik projeleri olduğunu kaydetti.

Ruli, diğer ülkelerle işbirliği yapmaya açık olduklarını bildirdi.

Dünya Gazetesi 01 Mayıs 2008

Genelkurmay ATASE Başkanlığı SAREM Ekonomik Araştırma Kurulu Başkanı Albay Soylu, Türkiye’nin, enerji güvenliğini sağlamak bakımından nükleer enerjiyi ciddi bir seçenek olarak değerlendirmesinin uygun olacağını bildirdi.

Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt (ATASE) Başkanlığı Stratejik Araştırma ve Etüt Merkezi (SAREM) Ekonomik Araştırma Kurulu Başkanı Dr. Öğr. Albay Hakkı Soylu, Silahlı Kuvvetler Dergisi’nin Nisan sayısında yayımlanan “Türkiye’de Elektrik Enerjisi ve Türkiye’nin Nükleer Enerji İhtiyacı” konulu makalesinde, ülkelerin kalkınma hızlarına ve gelişmişlik düzeylerine bağlı olarak enerji talebinin tüm dünyada gün geçtikçe arttığına işaret etti.

Türkiye’nin tükettiği petrolün yüzde 92.4’ünü, doğalgazın yüzde 97.2’sini ithal ettiğini, doğal gazın yüzde 63.9’unun ise tek kaynak olarak Rusya Federasyonu’ndan alındığını, enerji üretiminde kullanılan taş kömürünün yüzde 90’ının da ithal edildiğini belirten Albay Soylu, “Elektrikte kaynak itibarıyla yurt dışına bağımlılık oranı yüzde 50’yi aşmış durumdadır” dedi.

Albay Soylu, Türkiye’de elektrik üretiminde şu anda 129.9 milyar kWh hidrolik enerji potansiyelinin 45 milyar kWh’inin, 120 milyar kWh linyit kömürü potansiyelinin 42 milyar kWh’inin ve 11 milyar kWh taş kömürü potansiyelinin 3.1 milyar kWh’inin kullanıldığını ifade etti.

‘ENERJİYİ İTHAL ETMEK GÜÇLEŞECEK’
Soylu, şöyle devam etti: “Kaynakların sınırlı olduğu bir dünyada, sadece ulusal ekonomilerde büyümenin ve istikrarın temini için değil, ulusal güvenlik bakımından da enerji kaynaklarına erişim ve arz güvenliği hesaplarındaki hassasiyet her geçen gün daha fazla belirginleşmektedir. Küresel güçlerin yer alacağı bu mücadelede Türkiye’nin enerji ihtiyaçlarını ithalat yoluyla karşılaması daha da güçleşebilecektir.”

‘NÜKLEER ENERJİ CİDDİ BİR SEÇENEK’
Albay Soylu, 2016 yılına kadar yeni yatırımlar yapılmadığı takdirde Türkiye’nin 84.1 ila 153.5 milyar kilovat saat elektrik enerjisi açığıyla karşı karşıya kalmasının söz konusu olacağını bildirdi.

Albay Soylu, nükleer santrallerin, enerji temin etmenin yanında Türkiye’nin tıp dahil birçok alanda kullandığı nükleer teknolojiye sahip olmasına imkan sağlayacağını belirterek, “Türkiye’nin enerji arzındaki açığını kapatmada hem dışa bağımlılığını azaltmak hem de kaynak çeşitliliği yaratmak suretiyle enerji güvenliğini sağlamak bakımından nükleer enerjiyi ciddi bir seçenek olarak değerlendirmesinin uygun olacağı düşünülmektedir” dedi.

NTV-MSNBC 30 Nisan 2008

Sabancı Holding CEO’su Dördüncü, nükleer santral projesinde işbirliği için yaptıkları görüşmelerde ABD’li enerji devi GE ile diğer şirketlerle görüşmelerine göre daha ileri bir aşamada olduklarını söyledi.

Reuters’a konuşan Sabancı Holding CEO’su Ahmet Dördüncü, “Nükleerde ortaklık yapılacak şirket sayısı çok fazla değil. Biz alternatif olabilecek teknoloji sahipleri ile konuşuyoruz. Bunların içinde GE ile de konuşmamız var. Bu konuda daha ilerlemiş şekilde GE ile konuşuyoruz ama henüz sonuçlandırmış değiliz, sanki biraz daha yol almışız gibi” dedi.

Türkiye’de nükleer enerji işinde var olabilmek için iki tür ortak gerektiğini belirten Dördüncü, bir ortağın teknoloji sağlayıcı, diğerinin ise santralin işletilmesinden sorumlu olması gerektiğini söyledi ve “İş çok hassas olduğu için teknolojiyi sağlayan ile ilişkileriniz çok daha sağlam oluyor; ancak, burada operatör de teknolojiyi sağlayan kadar önemli çünkü nükleer santral herhangi bir santral gibi değil. Üçlü bir sac ayağı gibi düşünmek lazım; güçlü bir lokal partner, bir operatör olacak ve bir de teknolojiyi sağlayan şirket olacak” dedi.

Sabancı Holding’in nükleer santral dışındaki enerji projelerini yürüten Enerjisa’nın Avusturyalı Verbund ile ortak olduğunu ve Türkiye’de önemli bir enerji oyuncusu olmayı hedeflediklerini söyleyen Dördüncü, “Elektrik üretimi, dağıtımı, toptan ve perakende satışı olan herhangi bir iş bizim radarımızdadır, anlamlı geliyorsa ve gücümüz yetiyorsa bakarız” dedi.

ELEKTRİK ÖZELLEŞTİRMELERİ HEMEN YAPILMALI
Hükümetin dağıtım ve üretim tesislerinin özelleştirilmesini eş zamanlı olarak ve hemen yapmasını beklediklerini söyleyen Dördüncü, “Dağıtımda hangi bölgeye talip olacağımızı bilmiyorum ama muhakkak, çok yakından, teklif verilecekmiş gibi incelenecek… Üretim tesisleri ile de yakından ilgileneceğiz. Şu anda 455 MW kurulu gücümüz var, yatırım aşamasındaki linyit, hidroelektrik, doğalgaz ve rüzgar santralini de koyduğunuzda toplam 2,980 MW’a geliyoruz. Geriye kalanı tamamlamak için en çok bakmak isteyeceğimiz üretim tesis portföyleri olacaktır” diye konuştu.

CITI’NİN PAYINI AZALTMASI SÖZ KONUSU DEĞİL
Sabancı Holding’in amiral gemisi olan Akbank‘ta yüzde 20 hisse sahibi olan Citigroup’un global sorunlar nedeniyle payını azaltmasının söz konusu olmadığını söyleyen Dördüncü, “Citi’nin Akbank’taki hissesini azaltması söz konusu değil, artırması da gündemde değil” dedi.

B PLANINA GEÇME DURUMU YOK
Sabancı Holding’in ilk çeyrek sonuçlarının 2008 hedeflerinde bir revizyon gerektirmediğini söyleyen Dördüncü, “Biz iyimserliğimizi kaybetmeden temkinli bir bütçe hazırladık. Mart sonu itibarıyla baktığımızda senenin geri kalanı için bir B planına geçme durumumuz yok” dedi.

NTV-MSNBC 17 Nisan 2008

Mersin-Akkuyu’da kurulması planlanan nükleer santral için şu ana kadar 4 firmanın şartname aldığı öğrenildi.

Nükleer santral ihalesi için şu ana kadar Kanadalı AECL, Japon Hochu, Fransız Vinci Corp ve Belçika kökenli Suez-Tractabel konsorsiyumu şartname aldı. Enerji Bakanlığı yetkilileri, ihaleye yerli firmalardan da bu konuda deneyimli yabancı firmalarla ortaklıklar kurarak katılım beklediklerini ifade ettiler.

Yaklaşık 4 bin megavat gücünde kurulması planlanan nükleer santral ihalesinin 24 Eylül 2008 tarihinde yapılması planlanıyor. İstekli firmalar bu tarihe kadar Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş’den 10 bin YTL bedel karşılığında yarışma dokümanı alabilecekler.

Yarışmaya yerli ve yabancı yatırımcılar tüzel kişilik, iş ortaklığı veya konsorsiyum şeklinde katılabilecekler. Yarışma neticesinde TETAŞ’a en uygun fiyatı teklif eden şirket seçilecek. Kurulacak nükleer santralden üretilen elektrik enerjisi TETAŞ tarafından 15 yıl süreyle satın alınacak.

NTV-MSNBC 08 Nisan 2008

Hükümetin planladığı 4 bin megavat +/- yüzde 25 kapasiteli nükleer santral yapıma için düzenlenecek yarışmada son teklif verme tarihi 24 Eylül 2008 olarak belirlendi.

Resmi Gazete’de Türkiye Elektrik Ticaret AŞ (Tetaş) tarafından yayımlanan duyuruda yer alan bilgiye göre, Mersin Akkuyu’da kurulması planlanan santral ile ilgili olarak katılımcı firmaların 35 milyon YTL teminat da tedarik etmeleri gerekecek.

Yarışma sonrasında nükleer güç santralini kurup işletecek ve Tetaş’a elektrik enerjisi satacak şirket belirlenecek. İhalede teklifler de 24 Eylül’de açılacak.

Yarışma belgeleri Tetaş’ın resmi web sitesinde görülebileceği gibi Tetaş’tan da 10 bin YTL karşılığında satın alınabilecek. İhaleye katılmak için belgeleri satın almak gerekecek.

Yarışma şartnamedeki katılma koşullarını taşıyan yerli ve yabancı tüm isteklilere, iş ortaklıklarına ve konsorsiyumlara açık olacak ve tekliflerin geçerlilik süresi, yarışma tarihinden itibaren 360 takvim günü olacak. Bu yarışma sonucunda, kazanan firma ve firma grubu ile elektrik enerjisi alım sözleşmesi imzalanacak.

NTV-MSNBC 25 Mart 2008

Enerji Bakanı Güler, Türkiye’nin ilk nükleer santralının yapımına yönelik ihale için tüm çalışmaların tamamlandığını ve Cumhurbaşkanı’nın yönetmeliği onaylamasını beklediklerini söyledi.

Enerji Bakanı Hilmi Güler, enerji sektöründe arz güvenilirliğinin sağlanması panelinin açılışında yaptığı konuşmada, Türkiye’nin enerji ihtiyacının karşılanması için kamu ve özel sektörün ciddi miktarda yatırımlar gerçekleştirdiğini söyledi.

Güler, Bakanlar Kurulu tarafından yayınlanması gereken yönetmeliği de atıfta bulunarak, “Nükleer santral ihalesine yönelik tüm çalışmaları tamamladık. Bunlar bitti. İhaleye çıkmak için Cumhurbaşkanı’nın bu yönetmeliği onaylamasını bekliyoruz” dedi.

Yetkililer Reuters’a geçen hafta yaptıkları açıklamada, Türkiye’nin ilk nükleer santrali için 10 gün içinde ihaleye çıkılmasının beklendiğini belirtmişlerdi. Enerji Bakanlığı, daha önce nükleer santralde davet ilanı için tarihi 21 Şubat olarak belirlemiş, Sayıştay’ın görüşü oluşmadığı için bu takvimde gecikme meydana gelmişti.

Türkiye, toplam 5 bin MW büyüklüğünde üç nükleer santral yapılmasına ilişkin çalışmalarını sürdürürken, Başbakan Tayyip Erdoğan ihaleyi Mayıs ayında sonuçlandıracaklarını, Enerji Bakanı Hilmi Güler de, nükleer santral için bu yılın ikinci yarısında somut adım atılacağını söylemişti. Hükümet nükleer santral için Sinop’u birinci adres olarak gösterirken, burada henüz lisanslama işlemi sonuçlandırılamadığından, özel sektörün tercih etmesi halinde uzun yıllardır lisansı hazır olan Mersin Akkuyu’ya da santralin yapılabileceği açıklanmıştı.

NTV-MSNBC 14 Mart 2008

Anayasa Mahkemesi nükleer santral yapımına olanak sağlayan yasanın yabancı personel çalıştırma ile ilgili hükmünü iptal etti. Ancak yasanın yürürlüğü durdurulmadığı için ihale süreci devam edecek.

Anayasa Mahkemesi, CHP ve DSP’nin başvurusu üzerine yaptığı incelemede Nükleer Santral Yasası’nın geçici birinci maddesinin ikinci cümlesindeki hükmü iptal etti. İptal edilen cümlede “TAEK, özel bilgi ve ihtisas gerektiren işlerde kadro aranmaksızın uygun nitelikli yerli ve yabancı uyruklu sözleşmeli personel çalıştırabilir” deniliyordu.

Anayasa Mahkemesi yasanın yürürlüğünü durdurmadığı için nükleer santral yapımına ilişkin yasanın uygulamasında bir sorun bulunmuyor.

İptal gerekçesi Resmi Gazete’de yürürlüğe girdikten sonra, Enerji Bakanlığı, yasal düzenleme yaparak yabancı personel ile ilgili hukuki boşluğu ortadan kaldıracak. Bu sürecin 2-3 ay içinde tamamlanacağı belirtiliyor.

Nükleer santral ihalesine ilişkin yönetmelik hakkındaki Sayıştay görüşü alınarak, yönetmeliğe yansıtıldı. Önümüzdeki hafta Bakanlar Kurulu’nda yönetmeliğin imzaya açılması bekleniyor. Cumhurbaşkanı Gül’ün de onayından sonra nükleer santral ihale ilanı verilecek.

Nükleer santral ihalesine Kanada, ABD, Fransa, Almanya, Güney Kore, Japonya ve Rusya’dan katılım olacak. Bu ülke teknolojilerini kullanacak yerli şirketler arasında Türkiye’nin en büyük holdingleri bulunuyor.

NTV-MSNBC 07 Mart 2008

Enerji Bakanlığı tarafından hazırlanarak görüşe açılan nükleer santral yönetmeliğine ilişkin Sayıştay’ın görüşü oluştu. Bu çerçevede Türkiye’nin ilk nükleer santrali için önümüzdeki 10 gün içinde ihaleye çıkılması bekleniyor.

Enerji Bakanlığı, daha önce nükleer santralde davet ilanı için tarihi 21 Şubat olarak belirlemiş, Sayıştay’ın görüşü oluşmadığı için bu takvimde gecikme meydana gelmişti.

Reuters’a bilgi veren Enerji Bakanlığı’ndan bir yetkili, “Sayıştay’ın nükleer santrale ilişkin yönetmelik hakkındaki görüşü geldi. Taslağın, esasına ilişkin herhangi bir itiraz söz konusu değil. Bu görüşle birlikte sürecin artık sonu aşamasına yaklaşıldı. Bakanlar Kurulu’nun bu yönetmeliği onaylamasıyla ihaleye çıkılmasının önünde herhangi bir engel yok” dedi.

Sayıştay, yönetmelik çerçevesinde santral için teşvikler, ihalenin usul ve esasları, şartname konusunda incelemelerde bulundu. Aynı yetkili, yönetmeliğin kısa süre içinde Bakanlar Kurulu tarafından onay için Cumhurbaşkanlığı’na gönderileceğini belirterek, “Bu süreç de dikkate alındığında en geç 10 gün içinde ihaleye çıkılır. Daha fazla bir gecikme öngörülmüyor” diye konuştu.

Türkiye, toplam 5 bin MW büyüklüğünde üç nükleer santral yapılmasına ilişkin çalışmalarını sürdürürken, Başbakan Tayyip Erdoğan ihaleyi Mayıs ayında sonuçlandıracaklarını, Enerji Bakanı Hilmi Güler de, nükleer santral için bu yılın ikinci yarısında somut adım atılacağını söylemişti.

Hükümet nükleer santral için Sinop’u birinci adres olarak gösterirken, burada henüz lisanslama işlemi sonuçlandırılamadığından, özel sektörün tercih etmesi halinde uzun yıllardır lisansı hazır olan Mersin Akkuyu’ya da santralin yapılabileceği açıklanmıştı.

NTV-MSNBC 06 Mart 2008

Nükleer santral yapımı için, Enerji Bakanlığı’nın daha önce 21 Şubat olarak belirlediği davet ilanı tarihinin, Sayıştay’ın görüşü henüz alınmadığı için birkaç gün ertelenmesi durumu ortaya çıktı.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından hazırlanan, “Nükleer Güç Santrallerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışına İlişkin Kanun Kapsamında Tekliflerin Yapılması ve Değerlendirilmesi ile Teşvikler Hakkında Yönetmelik Taslağı”, görüşü alınması için Sayıştay’a gönderildi.

Nükleer santrali yapacak firmalara sunulacak teşvikler, santral yapımı için düzenlenecek yarışmanın usul ve esasları, şartnamenin nasıl düzenleneceği ve tekliflerin değerlendirme yönteminin belirlendiği söz konusu yönetmelik, kamu harcamalarını denetleyen devlet kurumu Sayıştay tarafından incelenecek. Sayıştay’ın söz konusu incelemesini yarınki toplantısında yapacağı da vurgulandı.

Sayıştay’ın incelemesinin ardından, şu anda Bakanlar Kurulunda olan söz konusu yönetmelik Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek, ardından da Enerji Bakanlığı davet ilanına çıkacak.

FİRMALARDAN 3 ZARF İSTENECEK
Enerji Bakanlığı istekli firmalardan 3 zarf isteyecek. Birinci zarfta TAEK tarafından hazırlanan kriterlerin nasıl yerine getirileceği ayrıntılı şekilde belirtilecek. İkinci zarfta teminat, üçüncü zarfta ise
fiyatla ilgili teklif yer alacak.

TAEK, ölçütlere uygunluk ile anlaşılmayan hususlarda firmalardan bu eksikliği gidermelerini isteyebilecek. TAEK’in ölçütlerine uygun olmayan firmalar yarışmadan elenecek. Bu aşamadan geçen firmaların teklif fiyatları, üretim miktarlarına göre belirlenen ödemeler ve satış fiyatları karşılaştırılarak en uygun firma Bakanlar Kurulu’nun onayına sunulacak.

Firmalara alım garantisi, yer tahsisi ve altyapı olmak üzere 3 ayrı teşvikten yararlanma imkanı sunulacak. Alım garantisi sadece 2020 yılı sonuna kadar işletmeye girecek santral üniteleri için 15 yıl süreyle verilecek.

SANTRALİ HEMEN YAPMAK İSTEYENE AKKUYU
Türkiye’de nükleer santral yapılacak bölgeler, yer lisansı olan Mersin Akkuyu ile yer lisansı çalışmaları devam eden Sinop İnceburun olarak ön plana çıkıyor. Nükleer santrali hemen yapmak isteyen firmalara Akkuyu’nun verileceği, Sinop İnceburun’da belirlenen yerin ise önümüzdeki yılın başında hazır olacağı ifade ediliyor.

NTV-MSNBC 21 Şubat 2008